١٠ ستراتیژیی پۆل بۆ مسۆگەرکردنی پەروەردەیەکی گشتگیر بۆ قوتابیانی خاوەن پێداویستیی تایبەت
٢ی تشرینی دووەمی ٢٠٢١
منداڵانی خاوەن پێداویستیی تایبەت بە گشتگیرکردنیان لە پەروەردەدا و تێکەڵکردنیان لەگەڵ هاوتەمەنەکانیاندا گەشە دەکەن. زۆر وانە هەن کە دەتوانن لە منداڵانی دیکەوە فێری ببن، و زۆر هاوڕێیەتی هەیە کە دەبێت دروستی بکەن. ئەو منداڵانەی تووشی تێکچوونی شەبەنگی ئۆتیزم و کەمئەندامییەکانی تری فێربوونن، وەکو تێکچوونی فرەجووڵەیی و کەمیی سەرنج، لە ڕووی ئەکادیمی و کۆمەڵایەتییەوە باشتر ئەنجام دەدەن ئەگەر پۆل بۆ لەخۆگرتنی پێداویستییە تایبەتەکانیان ئامادە بکرێت. هەروەها دەبێت مامۆستایان لە کاتی ئامادەکردنیدا داهێنەر و نوێخواز بن. بەڕێوەبردنی پۆلی گشتگیر ئاسانتر دەبێت ئەگەر ستراتیژیی وانەوتنەوەی سادە و تایبەت بە قوتابیانی خاوەن پێداویستیی تایبەت جێبەجێ بکرێت. هەروەها ئەم ئامۆژگارییانەی خوارەوە یارمەتیت دەدەن لە دروستکردنی ژینگەیەکی فێربوون کە یارمەتیی قوتابیان بدات بۆ گەشەکردن و گشتگیری.
١. مێزەکانی پۆل بە شێوەی ڕیز ڕێکبخە، لەبری بەکارهێنانی کورسیی بازنەیی لە دەوری مێزی گەورە. قوتابیانی ئۆتیزم پێویستیان بە شوێنی تایبەتی خۆیان هەیە. سەرنجی ئەو قوتابییەی کە تووشی تێکچوونی فرەجووڵەیی و کەمیی سەرنج بووە بە ئاسانی پەرت دەبێت، بۆیە کورسیی گونجاو بۆ ئەوان ئەوەیە کە نزیک بێت لە مامۆستا و ڕووی لە پێشەوە بێت. بەگشتی منداڵانی خاوەن پێداویستیی تایبەت سەرنجیان بە ئاسانی پەرت دەبێت، بۆیە مێزەکانیان لە پەنجەرە، دەرگا و شوێنی چالاکییەکانی پۆل دوور بخەرەوە.
۲. یاساکانی پۆل لە شوێنێکی دیاری ناو پۆل دابنێ، و بە شێوەیەکی ڕێکوپێک پێداچوونەوەی پێدا بکە. داوا لە قوتابیان بکە بە نۆرە بە دەنگی بەرز یاساکان بخوێننەوە وەک بەشێک لە ڕۆتینی ڕۆژانە. دڵنیابە لەوەی هەموو قوتابیان لە یاساکانی پۆل و دەرئەنجامەکانی پابەندنەبوون پێیانەوە تێدەگەن. رەنگە بەسوود بێت کە ڕێگەیان پێبدرێت یارمەتیدەر بن لە داڕشتنی یاساکانی پۆلدا.
٣. هاندانی زارەکی بدە بە شێوەیەکی بەردەوام، و دڵنیابە لەوەی ڕێنماییەکانت ئاسانن بۆ تێگەیشتن. ئەگەر وا دەرکەوت قوتابییەکە لەوەی دەیڵێیت تێناگات، ڕێنماییەکان دووبارە بکەرەوە.
٤. هۆکارە بینراوەکان بەکاربهێنە وەکو هێڵکاری، گرافیک و وێنەکان. وێنەی ڕەنگاوڕەنگ و پڕ لە جووڵە بەکاربهێنە. منداڵانی تووشبوو بە ئۆتیزم مەیلیان هەیە بە باشی وەڵامی تەکنەلۆژیا بدەنەوە. هێڵی فێربوونی قۆناغەکان بۆ ئەوان زۆر سەرنجڕاکێشە و ڕێگەیان پێدەدات لە کاتی فێربووندا کارلێک بکەن.
٥. هاوتەمەنەکان دەتوانن پێشەنگێکی نایاب بن بۆ قوتابیانی شەبەنگی ئۆتیزم. ئەو منداڵانەی لەگەڵ یەکتر دەگونجێن جووت بکە لە کاتی کارکردن لە پڕۆژەکان یان بەشداریکردن لە چالاکییەکانی پۆلدا. زۆرێک لە منداڵان پێشوازی لە دەرفەتی بوون بە نموونەیەکی شایستەی چاولێکەری بۆ قوتابیانی خاوەن پێداویستیی تایبەت دەکەن. ئەزموونەکە تەنها بۆ قوتابییە ئۆتیزمەکە ئەرێنی نییە، بەڵکو بۆ هاوپۆلەکەشی بەهەمان شێوەیە.
٦. خشتەیەکی کاتی دابنێ کە پێشبینیکراو بێت. منداڵانی تووشبوو بە ئۆتیزم زیاتر حەز بەو ڕێکارانە دەکەن کە دەتوانرێت پێشبینی بکرێن. ئاگادارکردنەوەی پێشوەختە بدە ئەگەر خشتەی ڕۆژانە گۆڕانکاری بەسەردا بێت. ئەگەر گەشتێکی قوتابخانە هەبوو، یان میوانێک لە پۆلدا، یان مامۆستایەکی جێگرەوە، هەوڵبدە پێشوەختە بە پۆلەکە بڵێیت. گۆڕانکارییە چاوەڕواننەکراوەکان لە ڕۆتیندا ڕەنگە بۆ منداڵی تووشبوو بە ئۆتیزم قورس بن.
٧. فێری لێهاتووییە کۆمەڵایەتییەکان بکە وەک دەست بەرزکردنەوە، نۆرەگرتن و بەشداریکردن وەک بەشێک لە پرۆگرامی فێربوون. هەموو قوتابیان سوودمەند دەبن کاتێک بیرخستنەوە دەنێریت. زۆرجار منداڵانی تووشبوو بە ئۆتیزم بەشداری لە ڕەفتارەکانی خۆهانداندان دەکەن وەکو باڵەفڕێی دەستەکان یان لەرزین. یارمەتی قوتابیانی دیکەی پۆل بدە لەم ڕەفتارانە تێبگەن.
٨. کاتی پشوو دابین بکە. چیرۆکێک بخوێنەرەوە یان یارییەکی کورت بکەن. هەندێک جار دەرفەتی هەستان لەسەر کورسی و پیاسەکردن لە ژوورەکەدا زۆر هێورکەرەوەیە بۆ منداڵی تووشبوو بە ئۆتیزم. هەوڵبدە سەرنجی ئەو نیشانانە بدەیت کە ئاماژەن بۆ ئەوەی ڕەنگە قوتابی پێویستی بە پشوویەکی کورت بێت.
٩. جەخت لەسەر خاڵە بەهێزەکانی قوتابی بکەرەوە. ئەگەر منداڵەکە گرنگی بە دایناسۆڕ، یان بەیسبۆڵ، یان ئاژەڵی ماڵی، یان وەرزشە ئاوییەکان بدات، ئەوا پێویستی بە دەرفەتێک هەیە بۆ نیشاندانی گرنگیدانی بەم
لایەنە. ئێمە Ynmo مان بە شێوەیەکی سەرەکی پەرەپێداوە بۆ ئەوەی مامۆستا بتوانێت بەرنامەیەکی پەروەردەیی تاکەکەسی بۆ هەر منداڵێکی خاوەن پێداویستیی تایبەت دابڕێژێت بە شێوەیەک کە لەگەڵ خاڵە بەهێزەکان و پێداویستییەکانیدا بگونجێت. قوتابیانی خاوەن پێداویستیی تایبەت گەشە دەکەن کاتێک بەرنامەی تاکەکەسی تایبەت بە خۆیان بۆ پەرەپێدەدرێت.
١٠. هاندەرە ژینگەییەکان کەم بکەرەوە دەنگی بەرز، ڕووناکیی توند، و پلەی گەرمیی بەرز یان سارد دەتوانن شێوازی بیرکردنەوەی منداڵ تێکبدەن و ببنە هۆی ڕەفتاری نەخوازراو لە پۆلدا. ئەم هاندەرە ژینگەییانە لەبەرچاو بگرە و تا دەتوانیت لێیان ڕزگار بە.
ئەم بابەتە لە بنەڕەتدا بە زمانی عەرەبی بڵاوکراوەتەوە. ئەم وەرگێڕانە بە یارمەتی زیرەکیی دەستکرد ئەنجام دراوە؛ دەقی عەرەبی سەرچاوەی سەرەکییە.




