هاوتەریبکردن

هاوتەریبکردن یەکێکە لە ستراتیژییە گرنگەکان بۆ کارکردن لەگەڵ منداڵاندا و ئەوکاتە روودەدات کە مامۆستا بتوانێت ئامادەبوونی خۆی ببەستێتەوە بە شتێک یان چالاکییەکی دڵخوازی لای منداڵەکە، ئەگەر مامۆستاش لەوەدا سەرکەوتوو بوو، ئەوا دەتوانێت پەیوەندییەک لەگەڵ منداڵەکە بنیات بنێت کە لە ڕێگەیەوە شێوازی نموونەیی بۆ کارکردن لەگەڵیدا بناسرێت، هەروەها منداڵەکەش دەتوانێت زۆر ئاسوودەتر لەگەڵ مامۆستاکەدا کار بکات بەتایبەتی لە سەرەتاکاندا.

شەش ئامۆژگاری هەن بۆ یارمەتیدان لە هاوتەریبکردندا.

یاریکردن لەگەڵ منداڵدا

دانیشتنە فێرکارییەکە بە یاریکردن لەگەڵ منداڵەکەدا دەست پێ بکە و ئەو یارییانەی لە ژینگەکەیدا بەردەستن بە شێوازی جیاواز بەکاربهێنە، هەروەها ئازادیی هەڵبژاردنی چالاکییەکانی پێ بدە و هیچ چالاکییەکی بەسەردا مەسەپێنە کە ئارەزووی بۆی دەرنەبڕیبێت، هەوڵ بدە سەرسامیی خۆت بە شێوازی یاریکردنی و ئارەزووت بۆ بەشداریکردن لەگەڵیدا نیشان بدەیت، و ئەو یاری و چالاکییانەی ئەنجامیان دەدات هەرچییەک بن، تا دەتوانیت لەگەڵیدا بیانکە.

هەڵسەنگاندنی دڵخوازەکان یان بەهێزکەرەکان

هەڵسەنگاندنی بەهێزکەرەکان جێبەجێ دەکرێت بۆ ناسینی شتە دڵخوازەکانی، جا چ خواردن بێت، یاری بێت یان چالاکییەکانی تر، لەم هەڵسەنگاندنەشەوە بە شێوەیەکی روونتر و قۆناغ بە قۆناغ دەزانیت شتە دڵخوازەکان چین. خۆت بەدوور بگرە لە ئەنجامدانی ئەو هەڵسەنگاندنانەی کاتێکی زۆریان دەوێت، چونکە رەنگە هەستی بێزاریی لا دروست بکەن.

شوێنی کەرەستەکان

کەرەستە دڵخوازەکان دەخرێنە سەر ئەو رەفانەی کە بە روونی دەبینرێن بەڵام دەستپێگەیشتنیان ئاسان نییە، بۆ ئەوەی پسپۆڕەکە ببێتە تاکە رێگا بۆ بەدەستهێنانی ئەو شتە، ئەمەش زۆر یارمەتیدەرە لە بەستنەوەی پسپۆڕەکە بە شتە دڵخوازەکانەوە. لە دوای ئەوە، کاتێک منداڵەکە پسپۆڕەکە دەبینێت، دەزانێت کە شتە دڵخوازەکانی بەدەست دەهێنێت لە جیاتی ئەوەی پسپۆڕەکە تەنها بە کارکردنەوە پەیوەست بێت.

پێدانی بەهێزکەرەکان

پێویستە دڵنیابیتەوە لە پێدانی بەهێزکەرەکان بەبێ بەرامبەر، بەو واتایەی پێویست ناکات منداڵەکە کارێکی دیاریکراو بکات بۆ ئەوەی بەهێزکەرەکە بەدەست بهێنێت. باشترە بەهێزکەرەکە بەردەست بێت و نزیک بێت لە پسپۆڕەکەوە بۆ ئەوەی بتوانێت هەر کاتێک منداڵەکە ویستی بەبێ دواکەوتن پێی بدات.

بێبەشنەکردن

کاتێک پسپۆڕەکە وەک بەهێزکەرێک هاوتەریب دەبێت، لەبیرت بێت کە ناتەوێت داواکاری بخەیتە سەر منداڵەکە، سەرەڕای ئەوەش ناتەوێت لە چێژی یاریکردن بێبەشی بکەیت، بۆیە دەبێت رێگە بە منداڵەکە بدرێت بۆ گەڕان و دۆزینەوەی شێوازی نوێ بۆ یاری و چالاکییەکان. دڵنیابەرەوە لە بەشداریکردن لە یاریکردن لەگەڵیدا. ئەگەر منداڵەکە ئارەزووی لە یارییەکە/چالاکییەکە نەما، دەستبەجێ هەوڵ بدە یاری یان چالاکییەکی نوێ بدۆزیتەوە کە خۆشتر بێت.

شوێنی کارکردن

بۆ نموونە ئەگەر بتەوێت لەسەر مێزێک لەگەڵ منداڵەکەدا کار بکەیت، دڵنیابە لە بەستنەوەی بەهێزکەرەکان بە مێزەکەوە بە جۆرێک کە مێزەکە ببێتە شوێنێکی دڵخواز بۆ منداڵەکە. ئەگەر هەستت کرد منداڵەکە هەوڵی هەڵاتن دەدات و خۆی لە مێزەکە بەدوور دەگرێت، ئەمە ئەوە نیشان دەدات کە هاوتەریبکردنەکە وەک پێویست نەبووە و دەبێت دەستکاری بکرێت. تەواو وریابە لەوەی کاتی کارکردن نەکەیتە کاتێکی بێزارکەر بۆ ئەو.

هاوتەریبکردن لەگەڵ منداڵدا شتێکی زۆر گرنگە و دەبێت گرنگی پێ بدرێت، چونکە رەفتارە نەخوازراوەکان کەم دەکاتەوە وەک هەڵاتن، هەروەها لە ئەزموونی کلینیکییەوە دەرکەوتووە کە هاوتەریبکردن یارمەتییەکی گەورە دەدات لە هەڵسەنگاندن و ئاستی وردییەکەی، و لە دانانی ئامانجی گونجاو و شێوازی کارکردن لەسەریان. بۆیە پێشنیار کراوە و هیوادارم لایەنێکی گەورەی لە چوارچێوەی ئەو بەرنامانەدا هەبێت کە بۆ کارمەندانی ئەم بوارە پێشکەش دەکرێن.

شێوازی پراکتیکی

زۆرجار ماوەی هاوتەریبکردن لە چوار رۆژ زیاتر ناخایەنێت، لە خوارەوەشدا وەسفێکی پراکتیکی بۆ شێوازی ئەنجامدانی هاوتەریبکردن دەخەینە روو.

رۆژی یەکەم

کارمەندەکە خۆی بە منداڵەکە دەناسێنێت، دواتر چاودێریی منداڵەکە دەکات بە سەرنجدان لەسەر تێبینیکردنی ئەوەی کە منداڵەکە چۆن کاتەکانی بەسەر دەبات و چۆن یاری بەو یارییانە دەکات کە لە ژینگەکەیدا هەن، و هەوڵدەدات بەشداری بکات لە یاریکردندا بەبێ ئەوەی داوای هیچ کارێک لە منداڵەکە بکات کە ئەنجامی بدات.

رۆژی دووەم

کارمەندەکە دانیشتنەکە بە سڵاوکردن لە منداڵەکە دەست پێ دەکات، پاشان خۆی دەبەستێتەوە بەو بەهێزکەرانەی لە ژینگەکەیدا هەن. کارمەندەکە لە چالاکییەکانیدا لە شوێنە دڵخوازەکانیدا بەشداری لەگەڵ منداڵەکەدا دەکات، بۆ نموونە یاریکردن لەگەڵیدا لەسەر جۆلانێ لە باخچەکەدا یان بازدان لەگەڵیدا لەسەر ترامپۆلین، لەگەڵ گرنگیدان بە بەهێزکردنی پەیوەندیی چاو و کارلێککردن لە ڕێگەی ستایشکردنیەوە وەک: (سەیرم دەکەیت) (نایابە) (سوپاس کە رێگەت پێدام یاریت لەگەڵ بکەم)، هاوکات لەگەڵ هەوڵدان بۆ داواکردنی ئەنجامدانی ئەرکی زۆر سادە لە ئەو وەک لاساییکردنەوە بەبێ ئەوەی زەحمەتی بۆ دروست بکات.

رۆژی سێیەم

کارمەندەکە دانیشتنەکە بە سڵاوکردن لە منداڵەکە دەست پێ دەکات هاوکات لەگەڵ یارمەتیدانی بۆ وەڵامدانەوەی سڵاوەکە و هاوتەریب بوون لەگەڵ بەهێزکەرەکان، بە کۆنترۆڵکردنیان، و وا لە خۆت بکەیت ببیتە تاکە رێگا بۆ دەستگەیشتن بەم بەهێزکەرانە و بەسەربردنی کاتێکی زیاتر لە ناوچەی کارکردندا لەگەڵ زیادکردنی پلەبەپلە و سادەی ئەرکەکان بە شێوەیەک کە زیاتر بێت لە کاتی یاری. هەروەها بەهێزکردنی منداڵەکە بە ستایشکردنی یان پێشکەشکردنی بەهێزکەرە دڵخوازەکان وەک شیرینی کاتێک بە شێوەیەکی سەربەخۆ رەفتارە دڵخوازەکان ئەنجام دەدات، لەگەڵ کارکردن لەسەر دروستکردنی یارییەکی کارایی تەواو.

رۆژی چوارەم

کارمەندەکە دانیشتنەکە بە سڵاوکردن لە منداڵەکە دەست پێ دەکات هاوکات لەگەڵ چاوەڕوانیکردنی تا وەڵامی سڵاوەکە دەداتەوە یان یارمەتیدانی، و لەم رۆژەدا کارمەندەکە دەبێت جانتایەک لە یاری نوێ بهێنێت کە لەگەڵ تواناکانی منداڵەکەدا بگونجێت، و یارییە نوێیەکانی پێشکەش بکات، پاشان یارییەکان ببەستێتەوە بەو ئەرکانەی کە داوای دەکات لە منداڵەکە بۆ ئەوەی یارییەکان بەدەست بهێنێت، بۆ نموونە ئەگەر منداڵەکە دەستی بە یارییەکە گرت داوای لێ دەکرێت بە شێوەیەکی دروست یاری پێ بکات بۆ ئەوەی بەدەستی بهێنێت، لەگەڵ رەچاوکردنی خێرایی لە پێشکەشکردنی یارییەکە کاتێک ئەوەی داوای لێکراوە جێبەجێی دەکات، و ئەگەر منداڵەکە قسەکەر بوو یارییەکەی پێ دەدرێت کاتێک ناوی یارییەکە دەڵێت، یان ئەگەر ناوی چالاکییەکی دیاریکراوی وت وەک (بەرزتر) بۆ ئەوەی لە زەوی بەرزی بکەیتەوە، چونکە شێوازی داواکردن هەنگاوی یەکەمە لە فێرکردنی لێهاتووییە نوێیەکان و زیادکردنی بڕی بەهێزکەرە کۆمەڵایەتییەکان، و پاشان زیادکردنی پلەبەپلەی ئەرکەکان تا منداڵەکە زیاتر رابێت لەسەر کەشوهەوای کارکردن و زیادکردنی. زیاتر یاری لەگەڵ منداڵەکەدا بکە و لەگەڵ کاتدا یاریکردن لەگەڵیدا دەگۆڕێت بۆ بەهێزکەرێک دوای تەواوکردنی ئەرکەکان بە شێوەی خوازراو.

سەرچاوەکان:

.http://www.iloveaba.com/2013/05/pairing.html

.https://nspt4kids.com/therapy/what-is-pairing-advice-for-pediatric-therapists/

ئەم بابەتە لە بنەڕەتدا بە زمانی عەرەبی بڵاوکراوەتەوە. ئەم وەرگێڕانە بە یارمەتی زیرەکیی دەستکرد ئەنجام دراوە؛ دەقی عەرەبی سەرچاوەی سەرەکییە.